TOETS · OMGEVING
EPB en ventilatie: van startverklaring tot EPB-aangifte
Bij nieuwbouw, ingrijpende renovatie en andere EPB-plichtige werken moet uw gebouw voldoen aan de EPB-eisen voor energieprestatie en binnenklimaat. Een EPB-verslaggever begeleidt dat traject, met de startverklaring vóór de werken en de EPB-aangifte erna. U stelt hem apart aan; wij stemmen ontwerp en verslaggeving op elkaar af.
Wat is het?
EPB staat voor energieprestatie en binnenklimaat. De eisen gaan onder meer over het E-peil, het S-peil, de isolatie (U- en R-waarden), de netto-energiebehoefte voor verwarming, een minimumaandeel hernieuwbare energie, de technische installaties, de ventilatie en het beperken van oververhitting.
Welke eisen voor uw project gelden, hangt af van de aard van de werken (nieuwbouw, ingrijpende renovatie of andere renovatie) en van de datum van uw vergunningsaanvraag of melding. De eisen worden immers stap voor stap strenger. Gelden er EPB-eisen, dan gelden ze voor alle werken aan het gebouw, ook voor de delen die op zich niet vergunningsplichtig zijn.
Het Vlaams Energie- en Klimaatagentschap (VEKA) volgt de dossiers op. De EPB-verslaggever berekent, rapporteert en dient de verklaringen in namens de bouwheer (de aangifteplichtige). Voor de ventilatie maakt een ventilatieverslaggever, gekwalificeerd binnen een door de overheid erkend kwaliteitskader, na de werken een ventilatieprestatieverslag op.
Wanneer geldt het?
| Situatie | EPB? |
|---|---|
| Nieuwbouw | Ja – de eisen van het jaar van uw aanvraag of melding |
| Ingrijpende renovatie | Ja – met eigen eisen voor ingrijpende renovaties |
| Andere vergunnings- of meldingsplichtige renovatie | Vaak een deel van de eisen, bijvoorbeeld voor isolatie en ventilatie van de nieuwe of vernieuwde delen |
| Vergunningsplichtige functiewijziging | Kan EPB-plichtig zijn – laat het nagaan |
Hoe verloopt het?
Verplicht vóór de aanvang van de werken, maar hoe vroeger, hoe beter: dan kunnen isolatie, technieken en ventilatie mee in het ontwerp. De verslaggever werkt onafhankelijk en mag geen aannemer zijn.
De werken mogen pas beginnen als de startverklaring met voorafberekening is ingediend. De verslaggever dient ze elektronisch in namens de aangifteplichtige, samen met een ventilatievoorontwerp.
Stavingsstukken verzamelen: technische fiches, foto’s, leveringsbonnen. Zonder bewijs rekent de verslaggever met ongunstige standaardwaarden.
Opgemaakt door een gekwalificeerde ventilatieverslaggever. De EPB-verslaggever verwerkt het resultaat.
Bij nieuwbouw binnen 12 maanden na de ingebruikname of het einde van de werken (de eerste van beide), en in elk geval uiterlijk 6 jaar na de vergunning of de melding. Bij renovatie uiterlijk 6 jaar na de vergunning of de melding.
Boetes. Wordt de startverklaring of de EPB-aangifte niet of te laat ingediend, dan maant het VEKA eerst aan en legt het daarna een administratieve geldboete op: 250 euro voor de startverklaring; voor de EPB-aangifte 1.000 euro plus 1 euro per m³ nieuw beschermd volume (maximaal 10.000 euro), gevolgd door een dwangsom van 10 euro per dag. Worden de EPB-eisen niet gehaald, dan volgt een boete per afwijking. Een boete ontslaat u niet van de aangifte.
Wat doet The A-RK?
In huis
- Plannen en details aanleveren aan de verslaggever
- Isolatie, luchtdichtheid en ruimte voor technieken in het ontwerp
- Ontwerp en EPB-berekening op elkaar afstemmen
- De werf opvolgen zodat de stavingsstukken er zijn
Wij coördineren
- EPB-verslaggever (nevenaanneming)
- Ventilatieverslaggever (nevenaanneming)
- Studiebureau technieken voor verwarming en ventilatie
Veelgestelde vragen
Doet The A-RK zelf de EPB-verslaggeving?
Nee. De EPB- en ventilatieverslaggever wordt apart aangesteld, in nevenaanneming. Wij leveren de plannen aan en stemmen ontwerp en verslaggeving op elkaar af.
Wanneer moet de startverklaring ingediend zijn?
Vóór de start van de werken. De verslaggever dient ze elektronisch in namens de aangifteplichtige. Een laattijdige of ontbrekende startverklaring kan tot een administratieve geldboete leiden.
Hoe lang heb ik voor de EPB-aangifte?
Bij nieuwbouw binnen 12 maanden na de ingebruikname of het einde van de werken, de eerste van beide, en in elk geval uiterlijk 6 jaar na de vergunning of de melding. Bij renovatie uiterlijk 6 jaar na de vergunning of de melding.
Wat is het ventilatieprestatieverslag?
Een verslag over het geplaatste ventilatiesysteem, opgemaakt na de werken door een gekwalificeerde ventilatieverslaggever. De EPB-verslaggever verwerkt de resultaten in de EPB-aangifte.
Welke EPB-eisen gelden voor mijn project?
Dat hangt af van de aard van de werken en van de datum van uw vergunningsaanvraag of melding. Wij kijken het na bij de start van het ontwerp, samen met de verslaggever.
Wettelijk kader
| Regel | Wat |
|---|---|
| Energiedecreet van 8 mei 2009 | Basisregels energieprestaties: toepassingsgebied (art. 11.1.1), aanstelling verslaggever (art. 11.1.6/1), startverklaring (art. 11.1.7), EPB-aangifte en termijnen (art. 11.1.8), aangifteplichtige (art. 11.1.9), boetes (art. 13.4.5 en 13.4.6) |
| Energiebesluit van 19 november 2010 | Uitvoering: EPB-eisen per aard van werken en per aanvraagjaar, erkenning van verslaggevers (art. 8.6.1) en kwaliteitskader voor ventilatieverslaggevers (art. 8.8.1) |
| Ministerieel besluit van 28 december 2018 | Algemene bepalingen energieprestatieregelgeving: methodiek, vorm en inhoud startverklaring en EPB-aangifte, opleiding verslaggevers; ventilatievoorontwerp bij de startverklaring (art. 69, 5°) en ventilatieprestatieverslag volgens STS-P 73-1, met verplicht kwaliteitskader, bij de EPB-aangifte (art. 70, 6°) |
| EPB-pedia (Vlaamse overheid) | Toelichting – geen regelgeving |
Beroep
De EPB-aangifte is geen vergunningsbeslissing; de beroepsregeling van de omgevingsvergunning (deputatie, Vlaamse Regering, Raad voor Vergunningsbetwistingen) geldt hier niet. Tegen een administratieve geldboete van het VEKA bestaat een eigen bezwaar- en beroepsprocedure, los van de vergunning. Wij bereiden uw dossier zo voor dat het die toets doorstaat, en denken mee als het toch misloopt.
Laatst nagekeken op 1 oktober 2026 aan de hand van het Energiedecreet en het Energiebesluit (Vlaamse Codex) en de EPB-pedia van de Vlaamse overheid. Deze pagina is algemene informatie en geen juridisch advies voor uw dossier.