DESKUNDIGE
Koeltechnicus: wie controleert uw koelinstallatie op lekken?
Koelinstallaties, airco's en warmtepompen met gefluoreerde koelmiddelen (F-gassen) worden op lekken gecontroleerd door een erkend koeltechnicus, die alles noteert in het logboek van de installatie. Europese regels spreken van een gecertificeerd technicus; in Vlaanderen gaat het om een erkenning. The A-RK volgt het logboek en de controles voor u op.
Wat doet een erkend koeltechnicus?
De koeltechnicus installeert, onderhoudt en herstelt koelinstallaties, voert lekdichtheidscontroles uit en wint koelmiddel terug. Wat hij mag, hangt af van zijn categorie:
| Categorie | Mag |
|---|---|
| I | Alle werkzaamheden aan alle koelinstallaties, ongeacht de hoeveelheid koelmiddel. |
| II | Installeren, herstellen, onderhouden, buiten dienst stellen en koelmiddel terugwinnen bij installaties met minder dan 3 kg koelmiddel (hermetisch gesloten: minder dan 6 kg). Lekcontroles zonder het koelcircuit te openen. |
| III | Koelmiddel terugwinnen uit kleine installaties (minder dan 3 kg, hermetisch gesloten minder dan 6 kg). |
| IV | Enkel lekdichtheidscontroles, zonder het koelcircuit te openen. |
De categorieën I tot IV komen uit uitvoeringsverordening (EU) 2015/2067, waarnaar het VLAREL nog verwijst. Die Europese verordening is in september 2024 ingetrokken en vervangen door uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215, met de certificaten A1, A2, B (CO2), C (ammoniak), D en E. Een certificaat van categorie I, II, III of IV blijft alleen bruikbaar als de houder zijn kennis en vaardigheden bijwerkt tot het niveau van respectievelijk A1, A2, D of E. Elke controle en ingreep komt in het installatiegebonden logboek, dat bij de installatie blijft.
Vanaf 5 ton CO2-equivalent gelden in Vlaanderen bovendien strengere regels (VLAREM II, art. 5.16.3.3): het relatief lekverlies blijft onder 5% per jaar, na een herstelling volgt binnen een maand een nieuwe lekcontrole, en een installatie die twee jaar na elkaar meer dan 10% lekt, gaat binnen twaalf maanden buiten bedrijf. Hermetisch gesloten installaties onder 10 ton CO2-equivalent die zo gelabeld zijn, vallen daarbuiten.
Wanneer heeft u hem nodig?
| Situatie | Nodig? |
|---|---|
| Koelcel, koelinstallatie of airco met F-gassen | Ja. Periodieke lekcontrole vanaf 5 ton CO2-equivalent koelmiddel (hermetisch gesloten en zo gelabeld: vanaf 10 ton). |
| Warmtepomp met gefluoreerd koelmiddel | Ja, voor installatie, onderhoud en herstelling. Een RESCert-certificaat volstaat daarvoor niet. |
| Installatie, onderhoud, herstelling of buitendienststelling | Ja. Zowel de technicus als het bedrijf waarvoor hij werkt, moeten erkend zijn. |
| Enkel lekcontrole of terugwinning van koelmiddel | Ja. Een erkend koeltechnicus van de juiste categorie volstaat. |
| Airconditioning met een nominaal vermogen van meer dan 70 kW | Ja, en daarnaast om de vijf jaar een energiekeuring door een erkende airco-energiedeskundige. |
| Installatie met natuurlijke koelmiddelen (ammoniak, CO2, koolwaterstoffen) | Geen lekcontroles volgens de F-gassenverordening. Voor installatie, onderhoud, herstelling en buitengebruikstelling vraagt de Europese uitvoeringsverordening 2024/2215 wel een gecertificeerd technicus en, als het werk voor derden gebeurt, een gecertificeerd bedrijf. |
Erkenning en wie het mag doen
Het VLAREL (art. 6, 2°, e) erkent de koeltechnicus van categorie I, II, III of IV, met verwijzing naar onder meer VLAREM II, art. 5.16.3.3 en art. 6.8.1.1. Daarnaast bestaat de erkenning als koeltechnisch bedrijf (art. 6, 7°). Voor installatie, onderhoud, herstelling en buitendienststelling van vaste installaties moeten de technicus én het bedrijf erkend zijn. Voor lekcontroles en terugwinning volstaat de erkende technicus. Wie ingeschreven is voor de opleiding, mag maximaal twee jaar werken onder toezicht en verantwoordelijkheid van een erkende koeltechnicus van dezelfde categorie.
Is het certificaat ouder dan vijf jaar, dan moet de technicus geslaagd zijn voor een actualisatie-examen. Haalt hij dat niet tijdig, dan vervalt de erkenning. Voor het toezicht op de erkenning wordt een retributie geheven. Het VEKA is de bevoegde instantie. De erkende technici en bedrijven staan op de overzichtslijsten van de Vlaamse overheid.
Hoe verloopt het?
Welke installaties, welk koelmiddel en hoeveel?
De frequentie van de lekcontroles volgt uit de hoeveelheid koelmiddel, uitgedrukt in ton CO2-equivalent, en uit de aanwezigheid van een lekdetectiesysteem.
De erkende koeltechnicus controleert, herstelt waar nodig en vult het logboek in.
Het logboek blijft bij de installatie en wordt bijgehouden voor controle.
Waar het misloopt. Een airco of koelcel die bij een verbouwing of overname mee verhuist zonder logboek. Vraag het logboek op bij elke overdracht.
Wat doet The A-RK?
In huis
- De inventaris van koelinstallaties opmaken
- Het logboek en de controles opvolgen
- De controles inplannen in de milieukalender
- Nagaan of een installatie onder VLAREM-rubrieken valt
Wij coördineren
- De erkende koeltechnicus en het erkend koeltechnisch bedrijf
- Herstellingen en vervanging van installaties
Veelgestelde vragen
Is een gecertificeerd koeltechnicus hetzelfde als een erkend koeltechnicus?
In Vlaanderen spreekt de regelgeving van een erkend koeltechnicus. De Europese F-gassenverordening gebruikt het woord certificering. Voor u telt dat de technicus op de Vlaamse lijst van erkende koeltechnici staat, in de juiste categorie.
Hoe vaak moet mijn installatie op lekken gecontroleerd worden?
Volgens de F-gassenverordening: vanaf 5 ton CO2-equivalent minstens om de twaalf maanden, vanaf 50 ton om de zes maanden en vanaf 500 ton om de drie maanden. Met een lekdetectiesysteem mag die termijn telkens verdubbelen. Wij zetten dat per installatie op een rij.
Mag mijn warmtepompinstallateur met een RESCert-certificaat aan het koelcircuit werken?
Niet op basis van dat certificaat alleen. Voor warmtepompen met gefluoreerde koelmiddelen is een erkend koeltechnicus nodig.
Doet The A-RK de lekcontroles?
Nee. Wij volgen het logboek en de controles op en coördineren de erkende koeltechnicus.
Wettelijk kader
| Regel | Wat |
|---|---|
| VLAREL, art. 6, 2°, e en 6, 7° | Erkenning als koeltechnicus (categorie I tot IV) en als koeltechnisch bedrijf |
| VLAREM II | Voorwaarden voor koelinstallaties, o.a. art. 5.16.3.3 (lekverlies, lekcontrole, logboek, airco-keuring) en hoofdstuk 6.8 (niet-ingedeelde installaties; art. 6.8.1.1 erkende technicus en bedrijf) |
| VLAREL, art. 17/1, 40/1 en 55 | Erkenningsvoorwaarden, werkzaamheden per categorie en verval bij een gemist actualisatie-examen |
Europese regels die rechtstreeks gelden
| Regel | Wat |
|---|---|
| Verordening (EU) 2024/573 | F-gassenverordening van 7 februari 2024, in werking sinds 11 maart 2024. Lekcontroles bij apparatuur met 5 ton CO2-equivalent of meer aan gefluoreerde broeikasgassen, met een frequentie volgens de hoeveelheid (art. 5); registers minstens vijf jaar bewaren (art. 7). |
| Uitvoeringsverordening (EU) 2024/2215 | Minimumeisen voor de certificering van technici (certificaten A1, A2, B, C, D en E, art. 3) en bedrijven (art. 5 en 6), ook voor ammoniak, CO2 en koolwaterstoffen (art. 2); overgang van de oude categorieën I tot IV (art. 10); trekt uitvoeringsverordening (EU) 2015/2067 in (art. 11) |
Laatst nagekeken op 1 oktober 2026 aan de hand van het VLAREL (Vlaamse Codex), de Vlaamse overheid, het VEKA en EUR-Lex. Deze pagina is algemene informatie en geen juridisch advies voor uw dossier.